.png)
Mieszkanie dla seniora - 7 rzeczy, o których warto pomyśleć
Dom powinien być przede wszystkim miejscem, w którym czujemy się swobodnie. Z czasem warto jednak przyjrzeć się temu, czy mieszkanie nadal jest wygodne i bezpieczne dla seniora - zwłaszcza jeśli zmienia się sposób poruszania, codzienne przyzwyczajenia albo potrzeby domowników.
Nie oznacza to konieczności generalnego remontu ani zamiany mieszkania w przestrzeń przypominającą placówkę medyczną. Często wystarczy kilka niewielkich zmian, które ułatwiają codzienne funkcjonowanie i pomagają ograniczyć ryzyko niepotrzebnych urazów.
Jak dostosować mieszkanie dla seniora? Na początek warto przyjrzeć się siedmiu elementom.
1. Dobre oświetlenie w całym mieszkaniu
Dobre oświetlenie ma znaczenie nie tylko podczas czytania. Odpowiednio oświetlone przejścia, schody, łazienka czy okolice łóżka mogą ułatwiać bezpieczne poruszanie się po domu. Szczególną uwagę warto zwrócić na miejsca, które po zmroku stają się ciemne. Przydatne może być dodatkowe oświetlenie punktowe oraz lampka nocna, którą można łatwo włączyć.
Dobrym rozwiązaniem jest również zadbanie o oświetlenie drogi między łóżkiem a łazienką. Wstawanie w nocy i poruszanie się po ciemnym mieszkaniu może być mniej komfortowe i mniej bezpieczne. Nie chodzi jednak o to, żeby w każdym pomieszczeniu było bardzo jasno. Ważniejsze jest odpowiednie rozmieszczenie światła i dopasowanie go do funkcji danej przestrzeni.
2. Bezpieczna łazienka dla seniora
Łazienka jest jednym z pomieszczeń, któremu warto przyjrzeć się szczególnie dokładnie.
Warto sprawdzić:
Czy podłoga nie robi się śliska?
Cy wejście do wanny lub prysznica jest wygodne?
Czy najczęściej używane kosmetyki i akcesoria są łatwo dostępne?
Czy można swobodnie korzystać z toalety i umywalki?
Czy w razie potrzeby można zastosować uchwyty lub siedzisko pod prysznicem?
W przypadku większych zmian rozwiązania powinny być dopasowane do konkretnej osoby. Nie każdy senior potrzebuje uchwytów, siedziska czy przebudowy łazienki. Warto jednak pomyśleć o takich możliwościach wcześniej, szczególnie jeśli korzystanie z wanny, prysznica lub toalety zaczyna wymagać większego wysiłku.
Bezpieczna łazienka dla seniora nie musi oznaczać kosztownego remontu. Czasem wystarczy zmiana kilku elementów wyposażenia lub lepsza organizacja przestrzeni.
3. Podłogi, dywany i przejścia - usuń niepotrzebne przeszkody
Czasem potencjalne utrudnienie znajduje się dokładnie tam, gdzie przestaliśmy je zauważać. Luźny dywanik, kabel leżący w przejściu, niewielki próg czy przedmiot pozostawiony na podłodze mogą utrudniać swobodne poruszanie się po mieszkaniu.
Dlatego warto przejść przez mieszkanie i spojrzeć na nie trochę inaczej.
Czy można bez problemu przejść z sypialni do łazienki? Czy między meblami jest wystarczająco dużo miejsca? Czy nic nie wystaje na trasę, którą pokonujemy każdego dnia?
Warto również sprawdzić, czy dywany i chodniki nie przesuwają się podczas chodzenia.
Takie proste sprawdzenie mieszkania może być dobrym początkiem zmian zwiększających bezpieczeństwo seniora w domu.
4. Najczęściej używane rzeczy powinny być łatwo dostępne
Jeżeli coś jest używane codziennie, nie powinno wymagać wspinania się na krzesło ani ciągłego schylania. Dotyczy to przede wszystkim kuchni, ale również szaf, półek czy miejsc przechowywania codziennych przedmiotów.
Ciężkie garnki? Warto trzymać je na wysokości, z której można je bezpiecznie wyjąć.
Najczęściej używane produkty? Lepiej mieć je pod ręką niż na najwyższej półce.
Podobnie można uporządkować szafę z ubraniami, półki w łazience czy miejsce przechowywania środków codziennego użytku.
To niewielka zmiana organizacji przestrzeni, która może po prostu ułatwić życie. Dobre mieszkanie dla seniora powinno być przede wszystkim wygodne w codziennym użytkowaniu.
5. Wygodne i stabilne meble
Wygodny fotel to nie tylko kwestia miękkiego siedziska. Warto zwrócić uwagę na jego wysokość i stabilność. Zbyt niski lub bardzo miękki fotel może utrudniać wstawanie.
Podobnie warto spojrzeć na krzesła używane przy stole oraz łóżko.
Czy łatwo z nich wstać? Czy meble są stabilne? Czy można bezpiecznie podeprzeć się przy zmianie pozycji?
Dostosowanie mieszkania do potrzeb seniora nie zawsze oznacza kupowanie nowych mebli. Czasem wystarczy zastanowić się, czy te, które już mamy, nadal dobrze spełniają swoją funkcję.
6. Telefon, okulary i ważne rzeczy zawsze pod ręką
Telefon powinien być łatwo dostępny, szczególnie jeśli jest jednym z podstawowych sposobów kontaktu z bliskimi. Dobrym rozwiązaniem może być również zapisanie najważniejszych numerów w łatwo dostępnym miejscu - zwłaszcza jeśli korzystanie z kontaktów w telefonie nie zawsze jest wygodne.
Warto też wyznaczyć stałe miejsce na okulary, klucze, pilot czy inne rzeczy używane każdego dnia. Stałe miejsce oznacza mniej szukania i mniej niepotrzebnego zamieszania. Może to być niewielka półka, szuflada albo stolik stojący w miejscu, z którego korzystamy najczęściej.
7. Mieszkanie dla seniora powinno być również komfortowe
Bezpieczne mieszkanie to nie tylko brak dywaników i uchwyty w łazience. Liczy się również to, czy przestrzeń jest wygodna, przyjazna i dopasowana do osoby, która w niej mieszka.
Temperatura, hałas, ustawienie mebli, łatwość korzystania ze sprzętów czy dostęp do ulubionego miejsca odpoczynku również wpływają na codzienny komfort. Dlatego nie ma jednego uniwersalnego przepisu na mieszkanie dla seniora.
To, co będzie dobrym rozwiązaniem dla jednej osoby, dla innej może być zupełnie niepotrzebne. Wiele zależy od sposobu poruszania się, przyzwyczajeń, kondycji i stylu życia.
Bezpieczny dom dla seniora - od czego zacząć?
Jeśli zastanawiasz się, jak dostosować mieszkanie dla seniora, nie trzeba od razu tworzyć długiej listy remontów.
Na początek warto:
Poprawić oświetlenie w miejscach, w których jest ciemno.
Usunąć luźne dywaniki i inne przeszkody.
Uporządkować kable i przejścia,uporządkować kable i przejścia.
Przenieść najczęściej używane rzeczy w łatwo dostępne miejsca.
Sprawdzić stabilność krzeseł i foteli.
Przyjrzeć się łazience.
Ustalić stałe miejsce na telefon, okulary i klucze.
To proste kroki, które mogą poprawić wygodę codziennego korzystania z mieszkania.
Najważniejsze jest jednak to, żeby mieszkanie było dopasowane do konkretnej osoby, a nie do ogólnego wyobrażenia o tym, jak powinien wyglądać dom seniora.
Mieszkanie ma pomagać, a nie utrudniać
Dostosowanie mieszkania do wieku nie powinno oznaczać rezygnacji z wygody, estetyki czy własnych przyzwyczajeń. Wręcz przeciwnie.
Dobrze zorganizowana przestrzeń może sprawić, że codzienne czynności będą prostsze, a dom pozostanie miejscem, w którym można czuć się swobodnie i niezależnie. Dlatego warto przyjrzeć się mieszkaniu nie dopiero wtedy, kiedy pojawi się problem, ale trochę wcześniej.
Nie trzeba zmieniać wszystkiego.
Czasem wystarczy lepsza lampka, usunięcie jednego dywanika, przestawienie kilku rzeczy albo uporządkowanie przejścia. Najważniejszy cel jest prosty: mieszkanie ma pomagać w codziennym życiu, a nie je utrudniać.
Warto zapamiętać
Jeśli chcesz sprawdzić, czy mieszkanie jest dobrze dostosowane do potrzeb seniora, zacznij od siedmiu pytań:
Czy mieszkanie jest odpowiednio oświetlone?
Czy łazienka jest wygodna i bezpieczna?
Czy na podłodze znajdują się przeszkody, o które można się potknąć?
Czy najczęściej używane rzeczy są łatwo dostępne?
Czy meble są stabilne i wygodne?
Czy telefon i najważniejsze przedmioty są zawsze pod ręką?
Czy mieszkanie jest nie tylko bezpieczne, ale również komfortowe?
Nie ma jednego idealnego mieszkania dla seniora. Najlepsze rozwiązania to te, które odpowiadają rzeczywistym potrzebom osoby, która w nim mieszka.
Źródła
Pacjent.gov.pl, „Dom bezpieczny dla seniora” – informacje dotyczące m.in. łazienki, kuchni, sypialni, oświetlenia, progów i ergonomicznego rozmieszczenia wyposażenia.
Pacjent.gov.pl, „Urazy i upadki osób starszych” – zalecenia dotyczące ograniczania ryzyka upadków w domu, m.in. przez odpowiednie oświetlenie, usunięcie przeszkód i zabezpieczenie podłóg.
Gov.pl, „Zdrowy senior: Bezpieczna i ergonomiczna przestrzeń w mieszkaniu seniora” – praktyczne wskazówki dotyczące oświetlenia, dywanów, łazienki, przestrzeni między meblami i dostępności najczęściej używanych przedmiotów.
Ministerstwo Rozwoju i Technologii, „Mieszkanie seniora” – informacje dotyczące projektowania przestrzeni z uwzględnieniem dostępności, komunikacji i bezpieczeństwa.
Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH, „Cechy bezpiecznego mieszkania seniora” – opracowanie dotyczące bezpieczeństwa, wygody i łatwości korzystania z przestrzeni mieszkalnej.
Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady lekarskiej, fizjoterapeutycznej ani architektonicznej.
